De vragen van Armand van de Laar aan Roel Bekker

Welke specifieke rol is weggelegd voor jonge ambtenaren bij de vernieuwing van de Rijksdienst? Op welke manier maakt u daar zelf gebruik van in uw eigen team?

‘Jonge ambtenaren en vernieuwing van de rijksdienst. Dat is een voor de hand liggende combinatie want juist jonge mensen hebben groot belang bij een vernieuwde en verbeterde rijksdienst. Zij zullen er nog lang werken dus ze profiteren er naar verhouding het meeste van. Bovendien hebben jonge mensen natuurlijk frisse ideeën. Ze worden niet gehinderd door de ervaringen uit het verleden die soms waardevol of soms ook balast zijn. In mijn eigen programmabureau werken veel jonge medewerkers, ik voel me soms wel een beetje hun opa, zij het dat ik ze niet erg verwen maar hard laat werken. Ook in de projecten zie ik op grote schaal jonge ambtenaren aan het werk, kijk maar naar de jaarlijkse bijeenkomsten die we organiseren en waar het wemelt van jonge mensen. Met bewondering kijk ik bijvoorbeeld naar Marloes Pomp die het belangrijke project Ambtenaar van de toekomst trekt. Maar er zijn er nog veel meer.’

Het thema van de Jonge Ambtenarendag 2009 was ‘Naar buiten!’. Dit staat o.a. voor het verbinden van uitvoering, toezicht en beleid. Wat draagt uw programma bij aan het beter koppelen uitvoering en beleid?

‘De verbetering van de relatie tussen beleid en uitvoering vind ik een van de belangrijkste uitdagingen van de vernieuwing. Je ziet dat het in het verleden vaak fout ging doordat die relatie niet goed was. Het waren regelmatig twee verschillende werelden, soms een ivoren toren in Den Haag van waaruit het beleid over de schutting naar de uitvoering werd gegooid. Dat moet beter en gaat ook beter. We hebben een heel goed project op dat terrein onder leiding van Geert Versteijlen waarin hier prima aan wordt gewerkt.’

Veel jonge ambtenaren zijn resultaatgericht en flexibel. Hierdoor vinden zij het vaak interessant om te werken aan tijdelijke projecten die afwisselend aansluiten bij hun kennis, interesses of ontwikkelwensen. Deze manier van werken is op dit moment bijna niet mogelijk. Wat draagt uw programma bij aan deze (nieuwe) manier van werken?

‘Nou, nou, niet zo pessimistisch! Waarom zou het voor jonge, ambitieuze en deskundige medewerkers niet mogelijk zijn te werken in projecten? Bovendien zie ik het voortdurend gebeuren, dus zo slecht gaat dat niet.’

Een groep jonge ambtenaren hebben, als resultaat van een workshop op de Jonge Ambtenarendag 2007, aan u een "Samenwerkingstender" voorgesteld. Wat is de stand van zaken van dit voorstel?

‘We hebben inmiddels goed gekeken naar de “Samenwerkingstender”. Ik vond dat een leuk idee, en we hebben allerlei elementen daarvan ook een plaats gegeven in de aanpak. In een aantal gevallen ook door aan te sluiten op initiatieven die elders genomen waren. Want dat is denk ik de goede aanpak: ideeën genereren en vervolgens kijken waar we die verder kunnen laten opbloeien.’

De invoering van het Rijkslogo wordt steeds meer zichtbaar. Echter is diversiteit een belangrijk thema binnen de overheid. Vindt u dat de diversiteit in de uitstraling van de Rijksoverheid afneemt door de invoering van één Rijkslogo?

‘Ja, zonder twijfel wordt met één logo benadrukt dat we één rijksdienst hebben en niet een samenstel zijn van allerlei dienstonderdelen die als eigen koninkrijkjes functioneren. Dat kan ook nooit de bedoeling zijn van de na te streven diversiteit. Ik vind diversiteit vooral van belang achter het logo. We moeten mensen hebben van uiteenlopende soort en maat, om het zo maar te zeggen: jong, oud, man, vrouw, autochtoon, allochtoon. En vooral ook met uiteenlopende opvattingen en deskundigheden. Dat vind ik belangrijk.’

Vernieuwing van de Rijksdienst impliceert ook vernieuwing van het personeelsbestand. Echter constateren wij dat door allerlei oorzaken jonge ambtenaren vaak als eerste weggaan en de oudere ambtenaren blijven zitten. Herkent u dit beeld en wat doet u daaraan?

‘Nee, dat beeld heb ik niet, ik zie voortdurend jonge mensen binnenkomen en ook binnen blijven. Maar ik koester ook de oudere werknemers, en niet alleen omdat ik zelf ook daar toe behoor maar ook omdat ik hen zeer waardevol vind. Het rijk kan veel van de kennis en ervaring van oudere werknemers niet missen. Ze dragen bovendien bij aan de nodige stabiliteit in een organisatie. Dus ik verzet me zo nu en dan wel tegen het beeld dat soms wordt opgeroepen alsof die oudjes de jongelui een beetje in de weg zitten. Bovendien: één ding weet ik zeker: die jonge medewerkers worden ook oud!’

 

Armand van de Laar is voorzitter van de Stichting Jonge Ambtenaren die jaarlijks de Jonge Ambtenarendag organiseert. Van de Laar is werkzaam bij de EVD, een agentschap van het ministerie van Economische Zaken. Als coördinator Enteprise Europe Network leidt hij een Europees project dat Nederlandse ondernemers ondersteunt bij het zakendoen in het buitenland.